Annette Hess „W niemieckim domu”

Wydawnictwo Literackie, 2019

Opublikowanie w zasobach internetu nagrań wideo z przebiegu procesu sądowego przeciwko zbrodniarzom z obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu skłoniło Annette Hess do przyjrzenia się kwestii indywidualnej i zbiorowej odpowiedzialności za hitlerowskie zbrodnie, a także do zastanowienia się, jak radzono (a raczej nie radzono) sobie z tym problemem w latach powojennych.

Jak wspomina sama autorka, kwestie te powoli znikają z horyzontu opinii publicznej w Niemczech. Jak się wydaje zaczął również zanikać efekt odreagowania pojawiający się w kolejnych pokoleniach, które dowiadują się o wojennej przeszłości swoich ancestorów i zaczynają poszukiwania i konfrontacje z faktami.

Patrząc z polskiej perspektywy, właśnie w  warstwie faktograficznej trudno powieść uznać za wnoszącą do dyskusji coś nowego. Opisy obozowej rzeczywistości są dobrze znane, a dla zainteresowanych tematem, niczym nowym nie jest także informacja o niemal powszechnej zmowie milczenia w powojennych Niemczech dotyczącej zbrodni i wiedzy o niej.

Na szczęście powieść broni się literacko. Scenopisarskie doświadczenie Annette Hess ( „Ku’Damm 56”) przełożyło się na atrakcyjny, nie tracący przy tym nic z powagi tematu tekst. Autorka umiejętnie wplata w narrację, kwestie obyczajowe z okresu w jakim toczy się akcja powieści. To drobny, acz istotny dla czytelnika zabieg.

Ujawnia on głęboką metaforyczność tytułu. Dzięki temu można chociażby uświadomić sobie funkcjonowanie ówczesnego społeczeństwa oraz miejsce jakie zajmowała kwestia procesu wśród osób nie zaangażowanych w niego bezpośrednio. Nie zabrakło w książce polskiego, współczesnego śladu, co będzie kolejnym pretekstem zachęcającym do sięgnięcia po książkę niemieckiej autorki.

Chociaż i bez pretekstów warto  „W niemieckim domu” przeczytać. Solidna lektura, nie tylko – jak już wspomniałem – z wojennym kontekstem.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s